Je wasmachine reinigen met vaatwastabletten: zo pak je het slim aan

Waarom je wasmachine vies wordt en wat je daarvan merkt

Je wasmachine lijkt schoon, omdat er steeds water en wasmiddel doorheen gaat. Toch blijft er na elke wasbeurt een laagje achter van wasmiddel, vuil, huidvet en pluis. Dat plakt zich vast aan de trommel, rubbers, het zeepbakje en de afvoerslang.

Was je vaak op 30 of 40 graden, dan wordt dat probleem alleen maar groter. Op lage temperaturen lossen vet en zeep minder goed op en bacteriën en schimmels voelen zich daar juist prima. Zo ontstaat die muffe lucht die je soms al ruikt zodra je de deur opentrekt.

Je merkt het aan handdoeken die na één keer gebruiken al stinken, ook al kwamen ze net “lekker fris” uit de machine. Witte was kan grauw worden en soms zie je zwarte puntjes of grijze sliertjes op je wasgoed. Dat komt dan niet uit de kleding zelf, maar uit het vuil in de machine.

Ook voor je apparaat is dat laagje troep niet fijn. Rubbers blijven langer vochtig en kunnen sneller slijten of schimmelen. Filters en slangen raken verstopt, waardoor de machine meer moeite moet doen om water weg te pompen en bij te vullen.

Op de lange termijn kan dat zorgen voor storingen, foutcodes en zelfs lekkage. En eerlijk: een monteur laten komen is een stuk duurder dan af en toe een uurtje schoonmaken. Zie het dus als onderhoud, net als je auto af en toe een beurt geven.

Gebruik je veel wasverzachter, dan gaat het nog sneller mis. Wasverzachter laat een vettig laagje achter dat zich mengt met vuil en pluis. Dat laagje is een soort buffet voor bacteriën en daar komt die typische oude-wasmachinegeur vandaan.

Je wasmachine reinigen met vaatwastabletten: stap voor stap

Vaatwastabletten kunnen je wasmachine goed opfrissen, als je het tenminste op de juiste manier doet. Je gebruikt ze alleen in een lege trommel en altijd op een heet programma. Zie het als een soort grote schoonmaakbeurt voor de binnenkant van je machine.

Begin met de trommel helemaal leegmaken. Check even of er geen sok, beha-beugel of muntje is achtergebleven. Haal ook eventuele waszakjes, wasballen en geurbolletjes eruit, zodat het water overal goed bij kan.

Pak daarna 2 tot 3 vaatwastabletten, afhankelijk van de grootte van je wasmachine. Gebruik gewone tabletten zonder plastic omhulsel dat niet oplost. Leg de tabletten direct in de trommel en niet in het zeepbakje, dan lossen ze beter op en voorkom je dat het bakje vol blijft met resten.

Stel de machine in op een heet programma, bij voorkeur 90 graden. Heb je geen 90 graden, kies dan het heetste programma dat je hebt. De centrifuge mag aan blijven staan, maar als je die uit kunt zetten, is dat prima, want het gaat je nu vooral om het hete water dat overal langs stroomt.

Laat het programma helemaal aflopen en trek daarna direct de deur open. Laat de deur een paar uur op een kier staan, zodat de binnenkant kan drogen. Zo voorkom je dat de boel weer vochtig en muf wordt.

Ruik je nog een chemische geur van de tabletten, draai dan een kort spoelprogramma op 40 graden zonder wasmiddel en zonder tabletten. Dat spoelt de laatste resten weg. Daarna kun je je gewone was weer doen zoals je gewend bent.

Stappenplan: wasmachine reinigen met vaatwastabletten

• Maak de trommel leeg en check op achtergebleven sokken of rommel.
• Controleer of het filter dicht zit en de afvoerslang goed ligt.
• Leg 2 tot 3 vaatwastabletten direct in de trommel.
• Stel een heet programma in, liefst 90 graden.
• Laat het volledige programma draaien zonder wasgoed.
• Doe na afloop de deur open en laat de machine goed drogen.
• Draai eventueel een kort spoelprogramma als je nog geur ruikt.

Heb je een machine die al jaren niet is schoongemaakt en echt stinkt, dan kun je deze schoonmaakbeurt na een paar dagen nog een keer herhalen. Doe dat liever twee keer met een normale hoeveelheid tabletten dan één keer met veel te veel. Je machine is niet blij met overdreven doseren.

Let ook even op de omgeving. Een heet programma kan meer stoom geven dan je gewend bent. Zorg dat er genoeg ventilatie is in de ruimte, bijvoorbeeld door een raam open te zetten of de deur naar de gang open te laten.

Hoeveel vaatwastabletten gebruik je voor welk type wasmachine?

De hoeveelheid vaatwastabletten hangt vooral af van de trommelinhoud van je wasmachine. Meer tabletten is niet automatisch schoner, het geeft vooral meer belasting voor rubbers, slangen en het milieu. Houd het dus nuchter en overdrijf niet.

Voor een kleinere wasmachine van 5 tot 7 kilo is 2 tabletten genoeg. Bij grotere machines van 8 tot 10 kilo kun je 3 tabletten gebruiken. Dat is ruim voldoende om vet, zeepresten en lichte kalkaanslag aan te pakken.

Ga liever niet boven de 4 tabletten, ook niet als je een extra grote machine hebt. Te veel schoonmaakmiddel kan zorgen voor veel schuim en resten in slangen en filters. Dat kan op termijn juist verstoppingen en storingen geven.

Heb je een oudere machine in een huurhuis, waarvan je niet weet hoe die is onderhouden, begin dan voorzichtig. Start met 2 tabletten, kijk hoe de machine reageert en controleer na afloop het filter op losgekomen rommel. Je wilt niet dat een hele klont vuil ineens alles verstopt.

Merk je na de eerste schoonmaak dat de geur nog niet helemaal weg is, herhaal de behandeling dan na een week nog een keer met dezelfde dosering. Geef de machine tussendoor wel de kans om goed te drogen door de deur open te laten. Zo bouw je het rustig op zonder de boel te overbelasten.

Let ook op het type vaatwastablet dat je gebruikt. Tabletten met glansspoelmiddel en zout zijn niet per se nodig voor je wasmachine, maar kunnen wel extra agressief zijn. Heb je de keuze, pak dan een eenvoudige, goedkope variant zonder al te veel extra toevoegingen.

Checklist: dosering vaatwastabletten per machine

• 5 tot 7 kilo trommel: 2 vaatwastabletten.
• 8 tot 10 kilo trommel: 3 vaatwastabletten.
• Extra grote trommel: maximaal 3 tot 4 tabletten, niet meer.
• Oude of gevoelige machine: begin met 2 tabletten en kijk het aan.
• Nooit combineren met wasgoed of ander schoonmaakmiddel.

Waarom je vaatwastabletten nooit met wasgoed moet combineren

Het lijkt misschien slim om vaatwastabletten te gebruiken bij heel vieze witte was. Ze zijn tenslotte sterk genoeg om aangekoekte etensresten uit pannen te halen. Toch is dat voor je kleding en beddengoed echt geen goed idee.

Vaatwastabletten zijn gemaakt voor harde materialen zoals glas, porselein en roestvrij staal. Textiel is veel kwetsbaarder. De samenstelling van vaatwastabletten is agressiever dan gewoon wasmiddel en kan vezels aantasten.

Bij tere stoffen zoals wol, zijde, kant of sportkleding met stretch kan dat snel misgaan. Maar ook bij gewone katoen kun je op de lange termijn schade krijgen. Denk aan dunner wordende plekken, ruwe stof, kleurverlies of rare lichte vlekken die je er niet meer uit krijgt.

Daarnaast kunnen sommige stoffen reageren op de bleekmiddelen in vaatwastabletten. Vooral gekleurde kleding en donkere stoffen zijn daar gevoelig voor. Je loopt dan het risico dat je favoriete trui of broek na één wasbeurt verpest is.

Gebruik vaatwastabletten daarom echt alleen in een lege trommel, puur om de machine zelf te reinigen. Wil je hardnekkige vlekken uit kleding halen, pak dan liever een goede vlekverwijderaar of ossengalzeep. Laat kleding met vlekken eventueel even weken in een emmer met lauw water en een scheut wasmiddel.

Heb je per ongeluk toch een vaatwastablet bij je was gedaan, haal de was er dan direct uit en spoel alles nog een keer na met een kort programma zonder extra middelen. Controleer daarna je kleding goed op verkleuring of beschadiging, zodat je weet waar je aan toe bent.

Natuurlijke alternatieven: azijn, citroenzuur en baking soda

Vind je vaatwastabletten te chemisch of ben je bang voor schade, dan zijn er zachtere middelen die ook goed werken. Azijn, citroenzuur en baking soda zijn populaire opties om een wasmachine te reinigen. Grote kans dat je ze al in je keukenkastje hebt staan.

Met witte natuurazijn kun je kalkaanslag en geurtjes aanpakken. Giet een kopje azijn in het zeepbakje en draai een heet programma, bijvoorbeeld 60 of 90 graden. Azijn helpt ook om oude zeepresten los te weken, maar gebruik het niet elke week, want op de lange termijn kan het rubbers uitdrogen.

Citroenzuur werkt vooral goed tegen kalk en laat een frissere geur achter dan azijn. Doe ongeveer 10 theelepels citroenzuur in het zeepbakje en draai een heet programma. Gebruik niet veel meer dan dat, want een te hoge concentratie zuur is ook niet ideaal voor rubbers en metalen onderdelen.

Baking soda is handig als je vooral last hebt van muffe lucht. Meng ongeveer 30 gram baking soda met een beetje water tot een papje en giet dit in het zeepbakje. Daarna draai je een heet programma, zodat het zich goed door de machine verspreidt en geurtjes neutraliseert.

Belangrijk is dat je deze middelen niet met elkaar combineert. Azijn en baking soda reageren op elkaar, waardoor de werking minder wordt en je veel schuim krijgt. Kies dus steeds voor één middel per schoonmaakbeurt en wissel ze eventueel per maand af.

Denk ook aan de afvoer en de ruimte om de machine heen. Een vieze afvoer kan ook stank terug de machine in duwen. Ruikt het in de hele wasruimte muf, zet dan een bakje met baking soda neer dat geurtjes uit de lucht trekt en zorg voor regelmatig luchten.

Stappenplan: natuurlijke schoonmaakbeurt

• Kies één middel: azijn, citroenzuur of baking soda.
• Doe de juiste hoeveelheid in het zeepbakje.
• Stel een heet programma in, minimaal 60 graden.
• Laat de machine leeg draaien zonder wasgoed.
• Doe na afloop de deur en het zeepbakje open om te drogen.
• Herhaal dit eens in de paar maanden, afhankelijk van gebruik.

Zo voorkom je schade, gedoe met garantie en onnodig energieverbruik

Vaatwastabletten kunnen prima werken, maar fabrikanten zijn er niet altijd blij mee. In veel handleidingen staat dat je alleen middelen mag gebruiken die speciaal voor wasmachines bedoeld zijn. Dat heeft te maken met materialen, rubbers en garantievoorwaarden.

De samenstelling van vaatwastabletten is afgestemd op vaatwassers, niet op wasmachines. Rubbers, slangen en metalen onderdelen in je wasmachine kunnen anders reageren dan in een vaatwasser. Op korte termijn merk je daar vaak weinig van, maar op de lange termijn kan het invloed hebben op de levensduur.

Controleer daarom eerst de gebruiksaanwijzing van je wasmachine. Staat daar duidelijk in dat het gebruik van andere middelen dan wasmachinereiniger wordt afgeraden, dan loop je een risico als er later iets stuk gaat. Een fabrikant kan dan zeggen dat de garantie vervalt, zeker als blijkt dat er agressieve middelen zijn gebruikt.

Wil je geen enkel risico nemen, gebruik dan liever een officiële wasmachinereiniger of kies voor azijn of citroenzuur in een normale dosering. Bewaar eventuele bonnetjes en noteer af en toe wanneer je een schoonmaakbeurt hebt gedaan. Dat is handig als je ooit een monteur moet bellen en wilt laten zien dat je de machine netjes hebt onderhouden.

Let ook op je energieverbruik. Een heet programma op 90 graden kost meer stroom dan een gewone was op 40 graden. Plan zo’n hete schoonmaakbeurt dus niet elke week, maar bijvoorbeeld eens per maand of per twee maanden, afhankelijk van hoe vaak je wast.

Heb je zonnepanelen, dan kun je zo’n hete beurt het beste overdag doen als de zon schijnt. Anders kun je juist kiezen voor een dalurentarief als je dat hebt. Zo combineer je onderhoud met een beetje slim omgaan met energie.

Hoe vaak moet je reinigen en wat kun je tussendoor zelf doen?

Hoe vaak je je wasmachine grondig moet reinigen, hangt af van hoe intensief je hem gebruikt. Draai je meerdere wassen per week, dan is één keer per maand een hete schoonmaakbeurt met vaatwastabletten of een alternatief een goed idee. Was je minder vaak, dan is eens per twee à drie maanden meestal genoeg.

Tussendoor kun je veel ellende voorkomen met kleine gewoontes. Laat na elke wasbeurt de deur en het zeepbakje een stukje openstaan, zodat de binnenkant kan drogen. Bacteriën en schimmels houden van een vochtige, afgesloten ruimte, dus haal die factor weg.

Controleer regelmatig de rubberen rand bij de deur. Vouw de rand een beetje open en veeg vuil, pluis en water weg met een doekje. Kijk ook of er geen muntjes, haarspeldjes of andere rommel tussen zit, want die kunnen lekkage of beschadiging veroorzaken.

Vergeet het filter onderin de machine niet. Daar verzamelt zich vaak van alles: pluis, muntjes, knoopjes, steentjes. Maak dit eens in de paar maanden schoon volgens de handleiding. Leg er een laag bakje of handdoek onder, want er kan wat vies water uitlopen.

Let ook op hoe je wast. Laat natte was niet uren in de trommel liggen, want dan krijgt schimmel alle tijd. Haal de was er zo snel mogelijk uit en hang of droog het, zeker bij warm en vochtig weer.

Heb je een wasmachine in een kleine, slecht geventileerde ruimte, zet dan af en toe een raam of deur open tijdens en na het wassen. Een simpele ventilator kan ook al helpen om de lucht in beweging te houden. Hoe droger de ruimte, hoe minder snel je machine muf wordt.

Andere manieren om je wasmachine fris te houden

Naast een grote schoonmaakbeurt kun je met je dagelijkse gebruik veel doen om je wasmachine fris te houden. Het gaat vooral om doseren, temperatuur en wat je wel of niet in de trommel stopt. Kleine aanpassingen maken op de lange termijn echt verschil.

Gebruik niet te veel wasmiddel. Te veel schuim spoelt niet goed weg en blijft achter in de machine. Houd je aan de dosering op de verpakking en pas die aan op hoe vuil de was echt is en hoe hard je water is.

Was niet altijd op lage temperaturen. Af en toe een was op 60 graden helpt om vet en bacteriën af te breken. Denk aan handdoeken, beddengoed en keukendoeken, die kunnen dat prima hebben en je machine wordt er ook blij van.

Beperk het gebruik van wasverzachter. Het ruikt lekker, maar laat een vettig laagje achter in de machine en op je kleding. Wil je toch een zachter gevoel, probeer dan eens een scheutje natuurazijn in het wasverzachterbakje, dat werkt ontkalkend en maakt de was minder hard.

Stop geen dingen in de wasmachine die er eigenlijk niet in horen, zoals dikke rubbermatten, schoenen met harde zolen of spullen met veel zand of modder. Schud vuile kleding eerst buiten uit en spoel extreem vieze dingen even voor onder de kraan. Hoe minder troep er in de machine komt, hoe minder er kan blijven hangen.

Let ook op geurtjes in huis. Ruikt het vaak muf in de buurt van de wasmachine, zet dan een bakje met baking soda of koffieprut neer om geurtjes op te vangen. En maak er een gewoonte van om één keer per week even snel de deur, het zeepbakje en de rand met een doekje af te nemen.